O wiarę

Litania o Imieniu Jezus po Drodze Krzyżowej

Ta wersja litanii do imienia Jezusa pochodzi ze starej broszury poświęconej Drodze Krzyżowej i miała stanowić zakończenie nabożeństwa męki Pańskiej. Po serii wezwań i próśb następuje modlitwa oparta na słowach Jezusa: „proście, a będzie wam dane”. Odmawia się ją po Drodze Krzyżowej oraz w styczniu.

Kyrie, elejson. Chryste, elejson. Kyrie, elejson.
Jezu, usłysz nas. Jezu, wysłuchaj nas.
Ojcze z nieba, Boże, zmiłuj się nad nami.
Synu, Odkupicielu świata, Boże, zmiłuj się nad nami.
Duchu Święty, Boże, zmiłuj się nad nami.
Święta Trójco, Jedyny Boże, zmiłuj się nad nami.

Jezu, Synu Boga żywego, zmiłuj się nad nami.
Jezu, odblasku Ojca, zmiłuj się nad nami.
Jezu, jasności światła wiecznego, zmiłuj się nad nami.
Jezu, królu chwały, zmiłuj się nad nami.
Jezu, słońce sprawiedliwości, zmiłuj się nad nami.
Jezu, Synu Maryi Panny, zmiłuj się nad nami.
Jezu najmilszy, zmiłuj się nad nami.
Jezu przedziwny, zmiłuj się nad nami.
Jezu, Boże mocny, zmiłuj się nad nami.
Jezu, Ojcze na wieki, zmiłuj się nad nami.
Jezu, wielkiej rady zwiastunie, zmiłuj się nad nami.
Jezu najmożniejszy, zmiłuj się nad nami.
Jezu najcierpliwszy, zmiłuj się nad nami.
Jezu najposłuszniejszy, zmiłuj się nad nami.
Jezu cichy i pokornego serca, zmiłuj się nad nami.
Jezu, miłośniku czystości, zmiłuj się nad nami.
Jezu, miłujący nas, zmiłuj się nad nami.
Jezu, Boże pokoju, zmiłuj się nad nami.
Jezu, dawco żywota, zmiłuj się nad nami.
Jezu, cnót przykładzie, zmiłuj się nad nami.
Jezu, pragnący dusz naszych, zmiłuj się nad nami.
Jezu, Boże nasz, zmiłuj się nad nami.
Jezu, ucieczko nasza, zmiłuj się nad nami.
Jezu, Ojcze ubogich, zmiłuj się nad nami.
Jezu, skarbie wiernych, zmiłuj się nad nami.
Jezu, dobry pasterzu, zmiłuj się nad nami.
Jezu, światłości prawdziwa, zmiłuj się nad nami.
Jezu, mądrości przedwieczna, zmiłuj się nad nami.
Jezu, dobroci nieskończona, zmiłuj się nad nami.
Jezu, drogo i życie nasze, zmiłuj się nad nami.
Jezu, wesele Aniołów, zmiłuj się nad nami.
Jezu, królu Patriarchów, zmiłuj się nad nami.
Jezu, mistrzu Apostołów, zmiłuj się nad nami.
Jezu, nauczycielu Ewangelistów, zmiłuj się nad nami.
Jezu, męstwo Męczenników, zmiłuj się nad nami.
Jezu, światłości Wyznawców, zmiłuj się nad nami.
Jezu, czystości Dziewic, zmiłuj się nad nami.
Jezu, korono wszystkich Świętych, zmiłuj się nad nami.

Bądź nam miłościw, przepuść nam, Jezu.
Bądź nam miłościw, wysłuchaj nas, Jezu.

Od zła wszelkiego, wybaw nas, Jezu.
Od grzechu każdego, wybaw nas, Jezu.
Od gniewu Twego, wybaw nas, Jezu.
Od sideł szatańskich, wybaw nas, Jezu.
Od ducha nieczystości, wybaw nas, Jezu.
Od śmierci wiecznej, wybaw nas, Jezu.
Od zaniedbania natchnień Twoich, wybaw nas, Jezu.
Przez tajemnicę świętego Wcielenia Twego, wybaw nas, Jezu.
Przez Narodzenie Twoje, wybaw nas, Jezu.
Przez Dziecięctwo Twoje, wybaw nas, Jezu.
Przez najświętsze życie Twoje, wybaw nas, Jezu.
Przez trudy Twoje, wybaw nas, Jezu.
Przez konanie w Ogrójcu i Mękę Twoją, wybaw nas, Jezu.
Przez krzyż i opuszczenie Twoje, wybaw nas, Jezu.
Przez omdlenie Twoje, wybaw nas, Jezu.
Przez śmierć i pogrzeb Twój, wybaw nas, Jezu.
Przez Zmartwychwstanie Twoje, wybaw nas, Jezu.
Przez Wniebowstąpienie Twoje, wybaw nas, Jezu.
Przez Twoje ustanowienie Najświętszego Sakramentu, wybaw nas, Jezu.
Przez radości Twoje, wybaw nas, Jezu.
Przez chwałę Twoją, wybaw nas, Jezu.

Baranku Boży, który gładzisz grzechy świata, przepuść nam, Jezu.
Baranku Boży, który gładzisz grzechy świata, wysłuchaj nas, Jezu.
Baranku Boży, który gładzisz grzechy świata, zmiłuj się nad nami, Jezu.
Jezu, usłysz nas. Jezu, wysłuchaj nas.

Módlmy się. Panie Jezu Chryste, któryś rzekł: „Proście, a otrzymacie; szukajcie, a znajdziecie; kołaczcie, a będzie wam otworzone”; † daj nam, prosimy, uczucie swej Boskiej miłości, abyśmy Cię z całego serca, usty i uczynkiem miłowali i nigdy nie przestawali wielbić. Który żyjesz i królujesz na wieki wieków. Amen.

Pochodzenie i historia

Litanie rzadko funkcjonowały samodzielnie. Częściej stanowiły zakończenie większego nabożeństwa — różańca, małych godzin, nabożeństwa majowego, Drogi Krzyżowej — i właśnie w tej roli pojawia się ta wersja, zapisana w broszurze przeznaczonej do odmawiania stacji krzyżowych.

Umieszczenie litanii do imienia Jezusa po rozważaniu Męki Pańskiej miało swoją logikę. Nabożeństwo Męki Pańskiej prowadzi przez cierpienie i śmierć; następująca po nim litania wymienia tytuły chwały: Król chwały, Słońce sprawiedliwości, Wieczna Mądrość, Korona wszystkich świętych. Taki układ nie jest przypadkowy — po drodze na Kalwarię powraca się do wyznania, kim jest Ten, który tę drogę przebył.

Tekst ma trzy warstwy, typowe dla litanii tej rodziny: wezwania chwały, wezwania cnót Chrystusa oraz prośby o wybawienie, w których wymienione są tajemnice Jego życia — wcielenie, narodziny, dzieciństwo, życie publiczne, męka, krzyż, śmierć, zmartwychwstanie, wniebowstąpienie.

Modlitwa końcowa ma szczególną wartość samą w sobie. Rozpoczyna się cytatem z Ewangelii: „Proście, a będzie wam dane; szukajcie, a znajdziecie; kołaczcie, a będzie wam otworzone” (Mt 7, 7). Następująca po tym prośba nie dotyczy żadnej sprawy doczesnej — modlący się błaga o „poczucie boskiej miłości”, aby kochać i wielbić Boga. Jest to charakterystyczna cecha dawnej pobożności: modlitwa o samą zdolność do miłości traktowana jest jako najwyższa z prośb.

Tekst drukowany zachowuje typografię dawnych druków: nawiasy po lewej stronie grupy inwokacji wskazywały, że wspólna odpowiedź odnosiła się do każdego wersu ujętego w nawias. Zachowano również oryginalną, niejednolitą pisownię.

Jak odmawiać?

Najbardziej naturalnym miejscem na odmawianie tej litanii jest zakończenie Drogi Krzyżowej. Po czternastej stacji, gdy zgromadzenie powraca przed ołtarz, przewodniczący odmawia wezwania, a wierni odpowiadają: „Zmiłuj się nad nami” i „Wybaw nas, Jezu”. Całość kończy się modlitwą podaną w tekście.

Drugą dobrą okazją jest styczeń, kiedy w kalendarzu przypada wspomnienie Najświętszego Imienia Jezusa, oraz piątki Wielkiego Postu, w które w większości parafii odprawia się Drogę Krzyżową.

W modlitwie osobistej wystarczy usiąść z tekstem i czytać go powoli, wypowiadając obie części. Pomocne może być zatrzymanie się przy inwokacji „Jezu, który pragniesz naszych dusz” — pokazuje to, że inicjatywa nie leży po stronie modlącego się.

Z litanią tą wiąże się stary gest: pochylanie głowy, gdy wymawiane jest imię Jezusa. Warto go zachować przynajmniej na początku i na końcu, ponieważ przypomina, o co chodzi w tej modlitwie: o cześć dla samego imienia.

Modlitwę końcową można również odmawiać osobno, poza litanią — jako krótką prośbę o wytrwałość w wierze, zwłaszcza w dni, kiedy modlitwa przychodzi z trudem.