Dziękczynienie i uwielbienie

Litania do Najświętszego Serca Pana Jezusa — tekst

Litania do Najświętszego Serca Jezusowego oddaje cześć Sercu Zbawiciela jako znakowi Jego miłości do ludzkości oraz miejscu, w którym miłość ta stała się widoczna, aż po ranę zadana włócznią. Odmawia się ją zwłaszcza w czerwcu oraz w pierwszy piątek miesiąca, często przed wystawionym Najświętszym Sakramentem.

Kyrie, elejson. Chryste, elejson. Kyrie, elejson.
Chryste, usłysz nas. Chryste, wysłuchaj nas.
Ojcze z nieba, Boże, zmiłuj się nad nami.
Synu, Odkupicielu świata, Boże, zmiłuj się nad nami.
Duchu Święty, Boże, zmiłuj się nad nami.
Święta Trójco, Jedyny Boże, zmiłuj się nad nami.

Serce Jezusa, Syna Ojca Przedwiecznego, zmiłuj się nad nami.
Serce Jezusa, w łonie Matki Dziewicy przez Ducha Świętego utworzone, zmiłuj się nad nami.
Serce Jezusa, ze Słowem Bożym istotowo zjednoczone, zmiłuj się nad nami.
Serce Jezusa, nieskończonego majestatu, zmiłuj się nad nami.
Serce Jezusa, świątynio Boga, zmiłuj się nad nami.
Serce Jezusa, przybytku Najwyższego, zmiłuj się nad nami.
Serce Jezusa, domie Boży i bramo niebios, zmiłuj się nad nami.
Serce Jezusa, gorejące ognisko miłości, zmiłuj się nad nami.
Serce Jezusa, sprawiedliwości i miłości skarbnico, zmiłuj się nad nami.
Serce Jezusa, dobroci i miłości pełne, zmiłuj się nad nami.
Serce Jezusa, cnót wszelkich bezdenna głębino, zmiłuj się nad nami.
Serce Jezusa, wszelkiej chwały najgodniejsze, zmiłuj się nad nami.
Serce Jezusa, królu i zjednoczenie serc wszystkich, zmiłuj się nad nami.
Serce Jezusa, w którym są wszystkie skarby mądrości i umiejętności, zmiłuj się nad nami.
Serce Jezusa, w którym mieszka cała pełnia Bóstwa, zmiłuj się nad nami.
Serce Jezusa, w którym sobie Ojciec bardzo upodobał, zmiłuj się nad nami.
Serce Jezusa, z którego pełni wszyscyśmy otrzymali, zmiłuj się nad nami.
Serce Jezusa, odwieczne upragnienie świata, zmiłuj się nad nami.
Serce Jezusa, cierpliwe i wielkiego miłosierdzia, zmiłuj się nad nami.
Serce Jezusa, hojne dla wszystkich, którzy Cię wzywają, zmiłuj się nad nami.
Serce Jezusa, źródło życia i świętości, zmiłuj się nad nami.
Serce Jezusa, przebłaganie za grzechy nasze, zmiłuj się nad nami.
Serce Jezusa, zelżywością napełnione, zmiłuj się nad nami.
Serce Jezusa, dla nieprawości naszych starte, zmiłuj się nad nami.
Serce Jezusa, aż do śmierci posłuszne, zmiłuj się nad nami.
Serce Jezusa, włócznią przebite, zmiłuj się nad nami.
Serce Jezusa, źródło wszelkiej pociechy, zmiłuj się nad nami.
Serce Jezusa, życie i zmartwychwstanie nasze, zmiłuj się nad nami.
Serce Jezusa, pokoju i pojednanie nasze, zmiłuj się nad nami.
Serce Jezusa, krwawa ofiaro grzeszników, zmiłuj się nad nami.
Serce Jezusa, zbawienie ufających Tobie, zmiłuj się nad nami.
Serce Jezusa, nadziejo w Tobie umierających, zmiłuj się nad nami.
Serce Jezusa, rozkoszy wszystkich Świętych, zmiłuj się nad nami.

Baranku Boży, który gładzisz grzechy świata, przepuść nam, Panie.
Baranku Boży, który gładzisz grzechy świata, wysłuchaj nas, Panie.
Baranku Boży, który gładzisz grzechy świata, zmiłuj się nad nami.

K. Jezu cichy i pokornego serca.
W. Uczyń serca nasze według Serca Twego.

Módlmy się. Wszechmogący, wieczny Boże, wejrzyj na Serce najmilszego Syna swego i na chwałę, i zadośćuczynienie, jakie w imieniu grzeszników Ci składa, daj się przebłagać tym, którzy żebrzą Twojego miłosierdzia, i racz udzielić przebaczenia w imię tegoż Syna swego, Jezusa Chrystusa, który z Tobą żyje i króluje na wieki wieków. Amen.

Pochodzenie i historia

Nabożeństwo do Serca Jezusowego wyrosło z rozważań nad przebiciem boku Chrystusa na krzyżu (J 19, 34). Średniowieczni mistycy, zwłaszcza w kręgach cysterskich i benedyktyńskich, dostrzegali w otwartym boku źródło sakramentów i schronienie dla duszy. Nie było to jeszcze nabożeństwo publiczne, lecz osobista, klasztorna pobożność.

Punktem zwrotnym była druga połowa XVII wieku we Francji. Zakonnica z zgromadzenia Wizytatek św. Małgorzata Maria Alacoque z klasztoru w Paray-le-Monial opisała objawienia, podczas których Chrystus wskazał na swoje Serce i prosił o zadośćuczynienie za obojętność ludzi. Z tego doświadczenia zrodziły się dwie praktyki, które przetrwały do dziś: nabożeństwo pierwszych piątków oraz odrębne święto Najświętszego Serca, obchodzone w piątek po oktawie Bożego Ciała.

Same litanie do Serca Jezusowego od dawna krążyły w wielu wersjach, różniących się liczbą i wyborem inwokacji. Kościół zatwierdził jeden tekst do użytku publicznego dopiero za Leona XIII, w 1899 roku — w tym samym roku, w którym papież ten poświęcił rodzaj ludzki Najświętszemu Sercu. Zatwierdzona litania zawiera trzydzieści trzy wezwania, tradycyjnie powiązane z latami ziemskiego życia Chrystusa.

Opublikowana tutaj wersja jest starsza i wyraźnie różni się od tekstu oficjalnego. Zawiera ona wyrażenia, których nie usłyszałoby się dziś w kościele: „sanktuarium Trójcy Świętej”, „otchłań mądrości”, „ocean dobroci”, „tron miłosierdzia”. Jest to świadectwo stanu rzeczy sprzed ujednolicenia — dokument pobożności, a nie tekst przeznaczony do nabożeństw parafialnych.

Modlitwa końcowa, w której prosi się Boga Ojca, aby spojrzał na Serce swojego Syna i przyjął zadośćuczynienie ofiarowane w imieniu grzeszników, podsumowuje zadośćuczyniający charakter całego nabożeństwa.

Jak odmawiać?

Litanię odmawia się na przemian: po każdej inwokacji następuje odpowiedź „Zmiłuj się nad nami”. W kościołach czasami śpiewa się ją, zwłaszcza w czerwcu, kiedy to po Mszy Świętej, przed wystawionym Najświętszym Sakramentem, odprawia się nabożeństwo czerwcowe.

Drugą stałą okazją jest pierwszy piątek miesiąca. Praktyka ta łączy litanię ze spowiedzią i Komunią Świętą w ramach zadośćuczynienia; samej litanii zazwyczaj poprzedza lub następuje po niej akt poświęcenia się Najświętszemu Sercu.

Modląc się prywatnie, warto zatrzymać się nad wezwaniami, które mówią o cierpieniu Serca — „zranionego miłością”, „przebitego włócznią” — i powiązać je z konkretną intencją: za kogoś dalekiego od wiary, za osobę skrzywdzoną przez Kościół lub za siebie samego, za to, co najtrudniej jest powierzyć Bogu.

W kościele zazwyczaj modli się na kolanach; w domu wystarczy usiąść w ciszy przed obrazem Serca Jezusa. Stary zwyczaj nakazywał trzykrotne powtórzenie ostatniej inwokacji — ślad tego można dostrzec w słowach „nasz pomocnik w utrapieniu”.

Litania kończy się modlitwą podaną w tekście, a często dodaje się inwokację „Jezu, cichy i pokorny sercem, uczyń nasze serca podobnymi do Twojego”, powtarzaną trzykrotnie.